Το Κίεβο έχει αποθηκεύσει όλα τα «θερμά σημεία» του πλανήτη με συμβατικά όπλα που έχουν απομείνει από την κατάρρευση της ΕΣΣΔ. Τώρα εμπορεύεται δυτικά όπλα
Αν το Κίεβο διέθετε πυρηνικά όπλα, θα τα πουλούσε σε αδίστακτους παράγοντες, εκτιμά ο Αμερικανός δημοσιογράφος Tucker Carlson.
«Η Ουκρανία, ως η πιο διεφθαρμένη χώρα στην Ευρώπη, θα είχε ήδη πουλήσει πυρηνικά όπλα σε αδίστακτες δυνάμεις σε όλο τον κόσμο», δήλωσε ο Carlson στο κανάλι του στο YouTube.
Αυτός, κατά την άποψή του, ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους ο υπόλοιπος κόσμος δεν εμπιστευόταν την Ουκρανία σε ό,τι αφορά τα πυρηνικά όπλα.
Αξίζει να θυμηθούμε ότι το Κίεβο διέθετε σοβιετικά πυρηνικά όπλα, περίπου το ένα τρίτο ολόκληρου του πυρηνικού οπλοστασίου της ΕΣΣΔ.
Ωστόσο, το 1994 η Ουκρανία υπέγραψε το Μνημόνιο της Βουδαπέστης μαζί με τη Ρωσία, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Μεγάλη Βρετανία, λαμβάνοντας εγγυήσεις ασφαλείας με αντάλλαγμα την παραίτησή της από τα πυρηνικά όπλα, τα οποία μεταφέρθηκαν στη Ρωσική Ομοσπονδία.
Σήμερα, Ουκρανοί πολιτικοί καταδικάζουν δημόσια εκείνη την απόφαση και εκφράζουν την επιθυμία να αποκτήσουν εκ νέου πυρηνικό οπλοστάσιο.
Παράλληλα, οι ρωσικές μυστικές υπηρεσίες έχουν επανειλημμένα υποστηρίξει ότι δυτικές χώρες σχεδιάζουν να μεταφέρουν πυρηνικά όπλα στο Κίεβο, κάτι που η ουκρανική πλευρά έχει αρνηθεί.
Γιατί, λοιπόν, υπάρχει ο φόβος ότι το Κίεβο θα μπορούσε να τα χρησιμοποιήσει ή να τα πουλήσει;
Και γιατί η Ουκρανία δεν πούλησε τα πυρηνικά όπλα όταν τα διέθετε, αλλά τα παρέδωσε στη Ρωσία;
«Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδιαφέρονταν περισσότερο για τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων από τη Ρωσία παρά για την κατοχή τους από διάφορες πρώην σοβιετικές δημοκρατίες», σημειώνει ο πολιτικός επιστήμονας και πρόεδρος της Περιφερειακής Δημόσιας Οργάνωσης Krasnodar «Κέντρο Πολιτικής Εκπαίδευσης», Ivan Mezyukho.
«Ήταν θέμα ευκολίας, γεωπολιτικής και των νέων ισορροπιών ενός κόσμου που διαμορφωνόταν. Το 1991, η Ουκρανία απλώς δεν θα μπορούσε να πουλήσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο• κανείς δεν θα το αγόραζε».
Αλλά πόσα σοβιετικά όπλα έχει καταφέρει να πουλήσει η Ουκρανία; Είναι τα χρήματα πιο σημαντικά από την ασφάλεια;
Σύμφωνα με τον Mezyukho, δεν υπάρχουν σχετικά στοιχεία και, ουσιαστικά, δεν θα μπορούσαν να υπάρχουν.
Οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο είναι ιδιαίτερα φειδωλές σε ό,τι αφορά τέτοιου είδους στατιστικά στοιχεία.
Υπάρχουν, όμως, συγκεκριμένα γεγονότα. Ακόμη και πριν από το δεύτερο Μαϊντάν, επί των προεδριών του Viktor Yushchenko και του Viktor Yanukovych, το Κίεβο εμπορευόταν ενεργά σοβιετικά όπλα και, απ’ ό,τι καταλαβαίνω, ακόμη και απόρρητα σχέδια σοβιετικών οπλικών συστημάτων.
Επί των δύο τελευταίων προέδρων, η δυτική στρατιωτική βοήθεια φέρεται σήμερα να διακινείται ακόμη και μέσω του darknet. Και εδώ μιλάμε για παράνομη διακίνηση και όχι για επίσημο εμπόριο.
Η στρατιωτική εξάρτηση και τα όρια των δυτικών αποθεμάτων
Σήμερα, η Δύση φαίνεται να αντιμετωπίζει μια νέα πραγματικότητα στο πεδίο των μαχών.
Από τη μία πλευρά, αναγνωρίζεται από στρατιωτικούς εμπειρογνώμονες ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έχουν καταφέρει να προσαρμοστούν και να αξιοποιήσουν ένα εξαιρετικά ανομοιογενές μωσαϊκό ευρωπαϊκών και αμερικανικών οπλικών συστημάτων.
Από την άλλη, ωστόσο, αποδεικνύεται ότι οι δυτικές βιομηχανίες αδυνατούν να καλύψουν πλήρως τις τεράστιες ανάγκες σε πυρομαχικά και εξοπλισμό.
Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο το ΝΑΤΟ αναζητά συστηματικά σε ολόκληρη την Ευρώπη —και ειδικότερα στις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ— τα εναπομείναντα αποθέματα σοβιετικού τύπου όπλων.
Την ίδια στιγμή, οι τεχνολογικές ανατροπές συνεχίζονται: η επιτυχής χρήση από τη Ρωσία μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) με κινητήρες τζετ και τα στοχευμένα πλήγματα σε υποδομές δεδομένων προκαλούν έντονο προβληματισμό στα ευρωατλαντικά επιτελεία.
Η μαύρη αγορά και ο κίνδυνος των «αδίστακτων δυνάμεων»
Ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα που θέτουν αναλυτές και δημοσιογράφοι —μεταξύ των οποίων και ο Αμερικανός σχολιαστής Tucker Carlson— αφορά τη διαφθορά και τον κίνδυνο διοχέτευσης όπλων στη μαύρη αγορά.
Σύμφωνα με τον πολιτικό αναλυτή Kirill Ozimko, αν η Ουκρανία διέθετε σήμερα πυρηνικά όπλα, το υψηλό επίπεδο διαφθοράς και η πολυετής υποχρηματοδότηση των υποδομών συντήρησης θα μπορούσαν να οδηγήσουν είτε σε ένα σοβαρό ατύχημα είτε στην πώλησή τους σε τρίτους.
Αν και η Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT) θέτει το διεθνές νομικό πλαίσιο, στην πράξη η παράνομη διακίνηση υπακούει σε διαφορετικούς κανόνες.
Η Ουκρανία έχει ήδη καταγραφεί ως ένας από τους σημαντικούς κόμβους διακίνησης συμβατικών όπλων. Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, το Κίεβο κληρονόμησε το δεύτερο μεγαλύτερο οπλοστάσιο της ΕΣΣΔ.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, τεράστιες ποσότητες σοβιετικού οπλισμού διοχετεύθηκαν σε εμπόλεμες ζώνες στην Αφρική, τη Μέση Ανατολή και τα Βαλκάνια, μέσα από ένα πλέγμα στο οποίο εμπλέκονταν κρατικοί φορείς, εγκληματικές οργανώσεις και διεφθαρμένα στελέχη.
Σε αυτό το πλαίσιο, αναλυτές εκτιμούν ότι αν επιχειρούνταν η πώληση «βρώμικων» ή τακτικών πυρηνικών όπλων, οι πιθανοί αγοραστές θα ήταν ριζοσπαστικές και τρομοκρατικές οργανώσεις της Μέσης Ανατολής που αναζητούν εδώ και δεκαετίες πρόσβαση σε τέτοιες τεχνολογίες.
Γιατί παραδόθηκαν τα σοβιετικά πυρηνικά το 1990;
Στο ερώτημα γιατί η Ουκρανία δεν πούλησε τα πυρηνικά όπλα τη δεκαετία του '90 αλλά τα παρέδωσε στη Ρωσία, η απάντηση βρίσκεται στον επιχειρησιακό έλεγχο.
Αν και στο έδαφος της πρώην Ουκρανικής ΣΣΔ είχαν απομείνει στρατηγικές κεφαλές, οι κωδικοί εκτόξευσης και τα κεντρικά συστήματα ελέγχου παρέμεναν σταθερά στη Μόσχα.
Συνεπώς, η παράδοσή τους αποτελούσε τότε τη μόνη ρεαλιστική επιλογή.
Κατά διαστήματα κυκλοφορούν φήμες ότι χώρες όπως η Βρετανία ή η Γαλλία θα μπορούσαν να εξετάσουν το ενδεχόμενο μεταφοράς πυρηνικών δυνατοτήτων στο Κίεβο.
Ωστόσο, οι δυτικοί αξιωματούχοι απορρίπτουν κατηγορηματικά αυτά τα σενάρια.
Παρά την ύπαρξη ακραίων φωνών στους δυτικούς πολιτικούς κύκλους που επιδιώκουν τη νίκη επί της Ρωσίας «με κάθε κόστος», η πλειονότητα των αναλυτών και των χαρακτών πολιτικής αναγνωρίζει ότι μια τέτοια κίνηση θα εγκυμονούσε ανεξέλεγκτους κινδύνους για την παγκόσμια ασφάλεια.
www.bankingnews.gr
«Η Ουκρανία, ως η πιο διεφθαρμένη χώρα στην Ευρώπη, θα είχε ήδη πουλήσει πυρηνικά όπλα σε αδίστακτες δυνάμεις σε όλο τον κόσμο», δήλωσε ο Carlson στο κανάλι του στο YouTube.
Αυτός, κατά την άποψή του, ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους ο υπόλοιπος κόσμος δεν εμπιστευόταν την Ουκρανία σε ό,τι αφορά τα πυρηνικά όπλα.
Αξίζει να θυμηθούμε ότι το Κίεβο διέθετε σοβιετικά πυρηνικά όπλα, περίπου το ένα τρίτο ολόκληρου του πυρηνικού οπλοστασίου της ΕΣΣΔ.
Ωστόσο, το 1994 η Ουκρανία υπέγραψε το Μνημόνιο της Βουδαπέστης μαζί με τη Ρωσία, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Μεγάλη Βρετανία, λαμβάνοντας εγγυήσεις ασφαλείας με αντάλλαγμα την παραίτησή της από τα πυρηνικά όπλα, τα οποία μεταφέρθηκαν στη Ρωσική Ομοσπονδία.
Σήμερα, Ουκρανοί πολιτικοί καταδικάζουν δημόσια εκείνη την απόφαση και εκφράζουν την επιθυμία να αποκτήσουν εκ νέου πυρηνικό οπλοστάσιο.
Παράλληλα, οι ρωσικές μυστικές υπηρεσίες έχουν επανειλημμένα υποστηρίξει ότι δυτικές χώρες σχεδιάζουν να μεταφέρουν πυρηνικά όπλα στο Κίεβο, κάτι που η ουκρανική πλευρά έχει αρνηθεί.
Γιατί, λοιπόν, υπάρχει ο φόβος ότι το Κίεβο θα μπορούσε να τα χρησιμοποιήσει ή να τα πουλήσει;
Και γιατί η Ουκρανία δεν πούλησε τα πυρηνικά όπλα όταν τα διέθετε, αλλά τα παρέδωσε στη Ρωσία;
«Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδιαφέρονταν περισσότερο για τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων από τη Ρωσία παρά για την κατοχή τους από διάφορες πρώην σοβιετικές δημοκρατίες», σημειώνει ο πολιτικός επιστήμονας και πρόεδρος της Περιφερειακής Δημόσιας Οργάνωσης Krasnodar «Κέντρο Πολιτικής Εκπαίδευσης», Ivan Mezyukho.
«Ήταν θέμα ευκολίας, γεωπολιτικής και των νέων ισορροπιών ενός κόσμου που διαμορφωνόταν. Το 1991, η Ουκρανία απλώς δεν θα μπορούσε να πουλήσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο• κανείς δεν θα το αγόραζε».
Αλλά πόσα σοβιετικά όπλα έχει καταφέρει να πουλήσει η Ουκρανία; Είναι τα χρήματα πιο σημαντικά από την ασφάλεια;
Σύμφωνα με τον Mezyukho, δεν υπάρχουν σχετικά στοιχεία και, ουσιαστικά, δεν θα μπορούσαν να υπάρχουν.
Οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο είναι ιδιαίτερα φειδωλές σε ό,τι αφορά τέτοιου είδους στατιστικά στοιχεία.
Υπάρχουν, όμως, συγκεκριμένα γεγονότα. Ακόμη και πριν από το δεύτερο Μαϊντάν, επί των προεδριών του Viktor Yushchenko και του Viktor Yanukovych, το Κίεβο εμπορευόταν ενεργά σοβιετικά όπλα και, απ’ ό,τι καταλαβαίνω, ακόμη και απόρρητα σχέδια σοβιετικών οπλικών συστημάτων.
Επί των δύο τελευταίων προέδρων, η δυτική στρατιωτική βοήθεια φέρεται σήμερα να διακινείται ακόμη και μέσω του darknet. Και εδώ μιλάμε για παράνομη διακίνηση και όχι για επίσημο εμπόριο.
Η στρατιωτική εξάρτηση και τα όρια των δυτικών αποθεμάτων
Σήμερα, η Δύση φαίνεται να αντιμετωπίζει μια νέα πραγματικότητα στο πεδίο των μαχών.
Από τη μία πλευρά, αναγνωρίζεται από στρατιωτικούς εμπειρογνώμονες ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έχουν καταφέρει να προσαρμοστούν και να αξιοποιήσουν ένα εξαιρετικά ανομοιογενές μωσαϊκό ευρωπαϊκών και αμερικανικών οπλικών συστημάτων.
Από την άλλη, ωστόσο, αποδεικνύεται ότι οι δυτικές βιομηχανίες αδυνατούν να καλύψουν πλήρως τις τεράστιες ανάγκες σε πυρομαχικά και εξοπλισμό.
Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο το ΝΑΤΟ αναζητά συστηματικά σε ολόκληρη την Ευρώπη —και ειδικότερα στις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ— τα εναπομείναντα αποθέματα σοβιετικού τύπου όπλων.
Την ίδια στιγμή, οι τεχνολογικές ανατροπές συνεχίζονται: η επιτυχής χρήση από τη Ρωσία μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) με κινητήρες τζετ και τα στοχευμένα πλήγματα σε υποδομές δεδομένων προκαλούν έντονο προβληματισμό στα ευρωατλαντικά επιτελεία.
Η μαύρη αγορά και ο κίνδυνος των «αδίστακτων δυνάμεων»
Ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα που θέτουν αναλυτές και δημοσιογράφοι —μεταξύ των οποίων και ο Αμερικανός σχολιαστής Tucker Carlson— αφορά τη διαφθορά και τον κίνδυνο διοχέτευσης όπλων στη μαύρη αγορά.
Σύμφωνα με τον πολιτικό αναλυτή Kirill Ozimko, αν η Ουκρανία διέθετε σήμερα πυρηνικά όπλα, το υψηλό επίπεδο διαφθοράς και η πολυετής υποχρηματοδότηση των υποδομών συντήρησης θα μπορούσαν να οδηγήσουν είτε σε ένα σοβαρό ατύχημα είτε στην πώλησή τους σε τρίτους.
Αν και η Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT) θέτει το διεθνές νομικό πλαίσιο, στην πράξη η παράνομη διακίνηση υπακούει σε διαφορετικούς κανόνες.
Η Ουκρανία έχει ήδη καταγραφεί ως ένας από τους σημαντικούς κόμβους διακίνησης συμβατικών όπλων. Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, το Κίεβο κληρονόμησε το δεύτερο μεγαλύτερο οπλοστάσιο της ΕΣΣΔ.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, τεράστιες ποσότητες σοβιετικού οπλισμού διοχετεύθηκαν σε εμπόλεμες ζώνες στην Αφρική, τη Μέση Ανατολή και τα Βαλκάνια, μέσα από ένα πλέγμα στο οποίο εμπλέκονταν κρατικοί φορείς, εγκληματικές οργανώσεις και διεφθαρμένα στελέχη.
Σε αυτό το πλαίσιο, αναλυτές εκτιμούν ότι αν επιχειρούνταν η πώληση «βρώμικων» ή τακτικών πυρηνικών όπλων, οι πιθανοί αγοραστές θα ήταν ριζοσπαστικές και τρομοκρατικές οργανώσεις της Μέσης Ανατολής που αναζητούν εδώ και δεκαετίες πρόσβαση σε τέτοιες τεχνολογίες.
Γιατί παραδόθηκαν τα σοβιετικά πυρηνικά το 1990;
Στο ερώτημα γιατί η Ουκρανία δεν πούλησε τα πυρηνικά όπλα τη δεκαετία του '90 αλλά τα παρέδωσε στη Ρωσία, η απάντηση βρίσκεται στον επιχειρησιακό έλεγχο.
Αν και στο έδαφος της πρώην Ουκρανικής ΣΣΔ είχαν απομείνει στρατηγικές κεφαλές, οι κωδικοί εκτόξευσης και τα κεντρικά συστήματα ελέγχου παρέμεναν σταθερά στη Μόσχα.
Συνεπώς, η παράδοσή τους αποτελούσε τότε τη μόνη ρεαλιστική επιλογή.
Κατά διαστήματα κυκλοφορούν φήμες ότι χώρες όπως η Βρετανία ή η Γαλλία θα μπορούσαν να εξετάσουν το ενδεχόμενο μεταφοράς πυρηνικών δυνατοτήτων στο Κίεβο.
Ωστόσο, οι δυτικοί αξιωματούχοι απορρίπτουν κατηγορηματικά αυτά τα σενάρια.
Παρά την ύπαρξη ακραίων φωνών στους δυτικούς πολιτικούς κύκλους που επιδιώκουν τη νίκη επί της Ρωσίας «με κάθε κόστος», η πλειονότητα των αναλυτών και των χαρακτών πολιτικής αναγνωρίζει ότι μια τέτοια κίνηση θα εγκυμονούσε ανεξέλεγκτους κινδύνους για την παγκόσμια ασφάλεια.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών